ILIRIADA PORTAL

Mėnyra mesdhetare e tė ushqyerit

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

09072008

Mesazh 

Mėnyra mesdhetare e tė ushqyerit




Mėnyra mesdhetare e tė ushqyerit

Dieta mesdhetare konsiderohet si njė nga modelet me tė ekuilibruara tė mėnyrės sė saktė tė tė ushqyerit.
Principet bazė tė dietės mesdhetare tė tė ushqyerit janė:

. Preferohet peshku nė vend tė mishit, sa herė qė tė na jepet mundėsia.
• Menyja e javės pėrmban perime tė gjelbra, si psh bizele, bamje, kungulleshka, mashurka etj) si dhe fasule e thjerrėza.
• Preferohet buka e zezė nė vend tė bukės sė bardhė.
• Menyja e javės pėrmban mjaft fruta.
• Qumėshti dhe djathi janė pjesė e pandashme e tryezės.
• Vaji i ullirit zėvendėson pėrdorimin e ēdo lloji tjetėr yndyre.
• Sasia e substancave ushqyese ėshtė:
Proteina: 12-15% tė kalorive ditore
Karbohidrate: 50-60% tė kalorive ditore
Yndyrna: 20-25% tė kalorive ditore
Pėrqindja e mbetur plotėsohet me marrjen e vitaminave dhe substancave minerale.[/size]

Meny javore e bazuar nė dietėn Mesdhetare
• 2 herė nė javė pėrdorni bimė bishtajore pėr vaktin e drekės
• 1-2 herė nė javė gatuani peshk, mish ose shpendė pėr vaktin e drekės.
• Ēdo ditė konsumoni 2 feta mesatare buke
• Konsumoni ēdo ditė prodhime bulmetore (qumėsht 1 gotė, kos 1 filxhan ēaji, djathė 1 fetė mesatare)
• Pėrdorni ēdo ditė perime tė freskėta.
• Konsumoni ēdo ditė 1-2 fruta.
• 2-3 herė nė javė konsumoni njė ėmbėlsirė tė vogėl.
• Pėrdorni sasi tė kufizuara gjalpi dhe yndyrnash shtazore. Preferoni vajin e ullirit.


Karota dhe vetitė e saj kuruese
Karota (lat. Daucus carota) u kultivua pėr herė tė parė nė Afganistan dhe ishte e njohur qė nė lashtėsi. Mjeku i lashtėsisė Hipokrati, e pėrdorte atė si tonifikues pėr stomakun dhe sistemin tretės. Gjatė viteve ’60, disa shkencėtarė rusė zbuluan tek karota njė substancė tė quajtur Daucarine, e cila kishte aftėsinė tė zgjeronte enėt e gjakut, sidomos nė zonėn e kokės, duke ndihmuar kėshtu nė evitimin e episodeve kardiake. Nė Rusi, akoma edhe sot mjekėt u kėshillojnė pacientėve lėng karote me mjaltė, pėr tė luftuar kollėn dhe tė ftohtin.
Karota ėshtė mjaft e pasur nė vitamina A, B dhe C, si edhe substanca minerale mjaft tė ēmuara pėr organizmin. Ajo pėrmban njė substancė tė quajtur b-karoten, e cila pėrmirėson shikimin. Konsumimi i shpeshtė i karotave ėshtė i nevojshėm, sidomos pėr ata persoan qė vuajnė nga lodhja, dobėsia dhe stresi. Karota ndihmon gjithashtu nė rritjen dhe zhvillimin e enegjisė dhe vitalitetit tė adoleshentėve. Hekuri qė ajo pėrmban, rrit nivelet e hemoglobinės nė gjak, duke luftuar kėshtu aneminė.
Kėrkimet e fundit kanė provuar se substanca b-karoten mund tė ndėrpresė veprimtarinė e tumoreve dhe sidomos tė mushkėrive dhe pankreasit.
Dieta me supė karotash ėshtė mjaft e mirė pėr pastrimin e mėlēisė.


Vetitė kuruese tė karotės.
• Karota hap oreksin dhe rrit sekretimin e lėngjeve gastrike. Ėshtė njė terapi mjaft e mirė kundėr koliteve, irritimeve tė zorrėve dhe ulēerave tė stomakut.
• Aftėsitė diuretike tė karotės e mbrojnė fshikėzėn e urinės nga infeksionet.
• Karota ka aftėsi dizintoksikuese, tė cilat ndihmojnė ata persona qė vuajnė nga akneja e fytyrės dhe ekzamat.
• Njė veti e mrekullueshme e lėngut tė karotės, ėshtė se ai ndihmon nė jashtėqitjen e sekrecioneve tė mushkėrive (gėlbazave), duke e lehtėsuar kėshtu organizmin nė raste bronshitesh apo gripi.
• Njė gotė lėng karotash gjysmė ore para mėngjesit, e ndihmon organizmin e fėmijėve qė vuajnė nga parazitėt e zorrėve.
• 1-2 karota nė ditė ul kolisterolin e gjakut nė pėrqindje 10%, duke ndihmuar kėshtu nė mbrojtjen e organizmit nga tensioni dhe sėmundjet kardivaskulare.
• Karota i fal shėndet dhe gjallėri lėkurės.


Kastraveci dhe vetitė e tij kuruese

Kastraveci ishte njė nga perimet e para qė kultivohej sistematikisht nė Lindje. Pėr arsye se 96% tė tij pėrbėhet nga uji, ai pėrdorej kryesihst pėr tė freskuar organizmin dhe pėr tė shuar etjen. Megjithėse pjesa mė e madhe e kastravecit ėshtė ujė, kjo nuk do tė thotė qė ai nuk pėrmban substanca tė vlefshme pėr organizmin. Pėrkundrazi, kastraveci ėshtė mjaft i pasur nė kalcium, kalim, fosfor, si dhe vitamina A dhe C. Kaliumi i kastarvecit ndihmon nė ruatjen normale tė tensionit, ndėrsa mineralet e tjera ndihmojnė pėr tė patur thonj tė fortė dhe flokė tė shėndetshėm.
Pėr arsye tė kalorive tė pakta qė pėrmban, kastraveci pėrbėn njė ushqim tė rėndėsishėm pėr ata persona qė duan tė humbasin nė peshė.
Nė Indi e pėrdorin kastravecin pėr tė ekuilibruar shijen pikante tė gjellėve tė tyre.
Gjatė periudhės sė Mesjetės, njerėzit e shtresave tė ulėta tė shoqėrisė, vinin pranė jastėkut tė fėmijės sė sėmurė njė kastravec, duke shpresuar se freskia e tij do tė merrte me vete temperaturėn e fėmijės.
Dr. Gerard, njė botanolog anglez i shekullit tė 16-tė, u rekomandonte pacientėve tė tij lėng kastraveci pėr tė luftuar problemet e mushkėrive, tė stomakut dhe kundėr cisteve. Ai ishte i mendimit se kastraveci i mbushte venat me lėng rigjallėrues. Studime tė mėvonshme kanė provuar se kastraveci ka me tė vėrtetė mjaft veti kuruese.[/size]

Vetitė kuruese tė kastravecit:[/size]
• Kastraveci ka veti pastruese dhe rigjeneruese, duke ndihmuar kėshtu nė irritimet e lėkurės dhe sidomos tė syve.
• Kastraveci ka aftėsi diuretike, ēka e bėn atė njė faktor tė rėndėsishėm nė mbrojtjen e organizmit nga infeksionet urinare.
• Kastraveci pėrmban disa substanca tė quajtura sterole, tė cilat ulin nivelin e kolisterinės sė dėmshme nė gjak.
• Kastraveci rrit jashtėqitjen e toksinave dhe acidit urik nga veshkat.

avatar
ad

Numri i postimeve : 4192
Reputation : 58
Points : 24571
Registration date : 08/12/2007

Shiko profilin e anėtarit

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Share this post on: diggdeliciousredditstumbleuponslashdotyahoogooglelive

Mėnyra mesdhetare e tė ushqyerit :: Komentet

Mesazh prej Tue Dec 15, 2009 2:01 pm nga fatmire

mir shum veq nese mundemi ta mbajm

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi